ศูนย์การเรียนรู้ชุมชนศิลปหัตถกรรมทางด้านการทอผ้า อำเภอฟากท่า

ศูนย์การเรียนรู้ชุมชนศิลปหัตถกรรมทางด้านการทอผ้า อำเภอฟากท่า

           จุดเด่นที่เป็นเอกลักษณ์                      

          เดิมคนฟากท่าที่เข้ามาอาศัยในพื้นที่เป็นลาวโซ้ง  ครั้งแรกได้อพยพมาจากเมืองหลวงพระบางประเทศลาว  จากการสู้รบและถอยถิ่นลงมาเรื่อยๆ จนมาพบสถานที่แหล่งน้ำอุดมสมบูรณ์คือแม่น้ำปาดจึงตั้งรกรากอยู่จนถึงปัจจุบันแต่ยังรักษไว้ ซึ่งภาษาประเพณีวัฒนธรรมการดำเนินชีวิตและอาชีพหลักคือการทำนา  ทำไร่และการทอผ้าไว้สวมใส่เองซึ่งลายผ้าทอต่างๆนั้นมาจากการสังเกตและคิดค้นของปู่ ย่า ตา ยาย เช่น การมองเห็นดอกไม้ดอกแก้วก็นำมาคิดค้นเป็นลายผ้าออกมาเป็นลายดอก

แก้ว,ลายพญาแก้ว,ลายพญานาค,ลายกาบเตยอุ้ง,ลายจกดอกแก้ว,ลายน้ำบายศรี,ลายขิด,ลายสิงห์ ในยามว่างชาวบ้านก็รวมกลุ่มทอผ้าหากทอผ้าไม่เป็นก็หมายถึงผู้สาวนั้นก็จะไม่มีชายหนุ่มมาขอแต่งงานถ้าทอเป็นก็จาผู้ชายมาเกี้ยวพาราศี(การจีบกันของหนุ่มสาวสมัยก่อน)   เริ่มจากการหัดทอผ้าฝ้ายต่อมาจึงมีวิวัฒนาการเพิ่มลวดลายผ้าลายต่างๆ เป็นที่กล่าวขานกันมานานว่าผู้หญิงชาวฟากท่า   จังหวัดอุตรดิตถ์มีความสามารถในการทอผ้ากันทุกครัวเรือนผ้าที่จะต้องเริ่มหัดทอกันก็คือ  ผ้าหอ ย่าม ผ้าขาวม้า ผ้าพื้นและผ้าที่ต้องนำมาใช้ในงานพิธี เช่น ผ้าล้อ ผ้าจก  ซึ่งเป็นผ้าโบราณที่มีลวดลายมากมายจนชาวบ้านเรียกว่า  ลายแม่ครู  เพราะสามารถนำมาเป็นต้นแบบในการแกะลายประยุกต์ขึ้นมาเป็นลายผ้าใหม่ๆ

       ปัจจุบันมีการทอผ้าจกเลียนแบบลวดลายของผ้าโบราณ โดยให้โทนสีกลมกลืนกันมากขึ้น  จนเป้นที่นิยมกันอย่างแพร่หลาย  ลวดลายประยุกต์ของผ้าอำเภอฟากท่าที่สวยงามจนได้รับคัดเลือก  ชนะเลิศอันดับที่1  ในการประกวดกลุ่มแม่บ้านดีเด่นระดับประเทศ ปี พ.ศ. 2547  ได้นำผ้าทอไปเผยแพร่ในประเทศญี่ปุ่น  นอกจากนั้นยังมีผ้าฝ้ายลายกาบอุ้ม  ซึ่งเป็นลายที่มีชื่อเรียกตามสภาพแวดล้อมของอำเภอฟากท่า  ที่ดอบล้อมด้วยขุนเขาที่สลับซับซ้อนกัน  และลายดอกดาวกระจาย  ซึ่งเป็นการทอให้มีลวดลายของแต่ละดอกเป็นอิสระต่อกัน  เชิงผ้าจกเป็นลายของดอกรักสลับหนามเตย  เชื่อกันว่าผู้ทอสมัยโบราณนิยมตั้งชื่อลายผ้าเป็นมงคลแก่ผู้สวมใส่เพราะเชื่อว่าจะทำให้มีความสุข ได้เคยมีผู้รวบรวมลายผ้าทอซึ่งเป็นภูมปัญญาของชาวฟากท่า พบว่ามีไม่น้อยกว่า 400ลาย

  

 แผนที่ชุมชน

 

Joomla templates by Joomlashine